ΜΜΕ

Άρθρα

Η ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ
του
Προκόπη Παυλόπουλου
Βουλευτή, Καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών
στο περιοδικό "ΕΠΠΙΚΑΙΡΑ" τ. 92 της 21-7-2011 

          Ιδίως μετά την ψήφιση του ν. 3845/2010 και τη συνακόλουθη έναρξη εφαρμογής της εν γένει πολιτικής των Μνημονίων είμαστε μάρτυρες μιας κυριολεκτικώς αλλοπρόσαλλης, πρωτίστως δε καταφανώς άδικης και ισοπεδωτικής αλλά και οικονομικώς παντελώς αδιέξοδης και αναποτελεσματικής, φορολογικής «πολυνομοθεσίας».  Οι ψηφιζόμενοι νόμοι είναι υπαίτιοι της φορολογικής καταιγίδας, η οποία από τη μια πλευρά αποδυναμώνει το εισόδημα και την -υπό την ευρεία του όρου έννοια- περιουσία κυρίως των οικονομικώς ασθενέστερων κοινωνικών ομάδων και επέκεινα «στεγνώνει» την αγορά.  Και, από την άλλη, οδηγούν σ’ ευθεία παραβίαση του Συντάγματος, με αντιπροσωπευτικότερα παραδείγματα την παραβίαση πρώτον, της αρχής της ισότητας ενώπιον των δημόσιων βαρών, κατ’ άρθρο 4 παρ. 5 του Συντάγματος.  Και, δεύτερον, της αρχής της νομιμότητας του φόρου, κατ’ άρθρο 78 του Συντάγματος.  Στο αμιγώς θεσμικό αυτό ζήτημα, ως προς τις δύο προαναφερόμενες πτυχές του, είναι αφιερωμένες οι –κατ’ ανάγκη σύντομες και, για το λόγο αυτό, ως ένα σημείο ελλειπτικές- σκέψεις που ακολουθούν.

 I.    Κατ’ άρθρο 4 παρ. 5 του Συντάγματος «οι Έλληνες πολίτες συνεισφέρουν χωρίς διακρίσεις στα δημόσια βάρη, ανάλογα με τις δυνάμεις τους».  Η διάταξη αυτή καθιερώνει την θεμελιώδη αρχή της ισότητας ενώπιον των δημόσιων βαρών, η οποία αφορά ουσιαστικά το σύνολο της περιουσίας, όπως άλλωστε φαίνεται από τη διατύπωση των προγενέστερων του 1911 Ελληνικών Συνταγμάτων[1].

Α. Η αρχή της ισότητας ενώπιον των δημόσιων βαρών –ουσιώδης έκφραση της διανεμητικής δικαιοσύνης- προστατεύει από την αυθαίρετη φορολόγηση το σύνολο της περιουσίας.  Ήτοι τόσο τα κατ’ άρθρο 17 του Συντάγματος εμπράγματα δικαιώματα όσο και τα λοιπά –κατά κανόνα ενοχικού χαρακτήρα- περιουσιακής φύσης δικαιώματα και τα κεκτημένα οικονομικά δικαιώματα.  Αυτό προκύπτει από το συνδυασμό των ως άνω συνταγματικών διατάξεων με εκείνες του άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, όπως ερμηνεύονται από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου[2].  Το θεσμικό αυτό πλέγμα εγγυήσεων αποτρέπει την αποδυνάμωση του πυρήνα της περιουσίας, με την προαναφερόμενη έννοια, κατά την ψήφιση και εφαρμογή των φορολογικών νόμων.  Επικουρείται δε ισχυρώς προς την ίδια κατεύθυνση από την ανάγκη τήρησης, και εκ μέρους των νομοθετικών και διοικητικών οργάνων που ασκούν φορολογικές αρμοδιότητες, της κατ’ άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος αρχής της αναλογικότητας.

hello: 21-7-2011. "Η ΚΑΤΑΡΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ" στο περιοδικό "ΕΠΙΚΑΙΡΑ" τ. 92 της 21-+7-2011

Σχολιασμός-Δηλώσεις

ΔΗΛΩΣΗ
κ. Προκόπη Παυλόπουλου
Βουλευτή, Καθηγητή του Πανεπιστημίου Αθηνών
στην εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος» της 16-07-2011

«Και το σχέδιο νόμου «Ρυθμίσεις για την δημοσιονομική εξυγίανση κ.λ.π.» εντάσσεται στη θλιβερή χορεία των θεσμικών μέτρων που, εκτός από την πρωτόγνωρη κοινωνική αδικία και αναποτελεσματικότητα, ευτελίζουν, κυριολεκτικώς, τους θεσμούς.  Δύο, και μόνο, παραδείγματα αρκούν :

 Ι.        Στο Μέρος Β’ (άρθρα 8 επ. ) περιλαμβάνεται σειρά συνταξιοδοτικών διατάξεων. Όμως κατά το άρθρο 73 παρ. 2 του Συντάγματος: « Τα νομοσχέδια για συντάξεις πρέπει να είναι ειδικά.  Δεν επιτρέπεται, με ποινή την ακυρότητα, να αναγράφονται διατάξεις για συντάξεις, σε νόμους που αποσκοπούν στη ρύθμιση άλλων θεμάτων». Είναι προφανές λοιπόν ότι οι συνταξιοδοτικές αυτές διατάξεις  που παρεισφρέουν σε μη ειδικό συνταξιοδοτικό νόμο είναι άκυρες. Και το χειρότερο είναι ότι για να συγκαλυφθεί αυτή η ακυρότητα, όταν οι σχετικές διατάξεις εστάλησαν στο Ελεγκτικό Συνέδριο προκειμένου να γνωμοδοτήσει επ’ αυτών κατά το Σύνταγμα, είχαν την μορφή αυτοτελούς σχεδίου νόμου! (βλ. σελ. 52 του σχεδίου νόμου). Έτσι το Ελεγκτικό Συνέδριο γνωμοδότησε θεωρώντας ότι πρόκειται για ειδικό συνταξιοδοτικό νόμο, κατά το άρθρο 73 παρ. 2 του Συντάγματος! Ύστερα, «από την πίσω πόρτα», οι διατάξεις εντάχθηκαν σε άλλο, μη ειδικό, σχέδιο νόμου! Όμως η κατά τ’ ανωτέρω ακυρότητα παραμένει. Και, φυσικά, το θέμα θ’ αναδειχθεί κατά τη συζήτηση στη Βουλή.

hello: 16-7-2011. Δήλωση στην εφημερίδα "Ελεύθερος Τύπος" της 16/7/2011 σχ. με το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Οικονομικών "Ρυθμίσεις για τη δημοσιονομική εξυγίανση κλπ.

Δελτία Τύπου

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
                                                                                                     Αθήνα, 30/06/2011
ΣΗΜΕΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗΣ
ΣΤΟΝ  Ρ/Σ «ΣΚΑΙ FM»
και στην δημοσιογράφο κ. Κ. Ακριβοπούλου

Μιλώντας στον Ρ/Σ «ΣΚΑΙ FM σχετικά με την άποψη του Αντιπροέδρου της Κυβέρνησης και Υπουργού Οικονομικών κ. Ευαγ. Βενιζέλου η νέα δανειακή σύμβαση να εισαχθεί στη Βουλή προς ψήφιση με αυξημένη πλειοψηφία, ο πρώην Υπουργός Εσωτερικών και Βουλευτής Α΄Αθηνών κ. Προκόπης Παυλόπουλος δήλωσε, μεταξύ άλλων, τα εξής:

« Η πρόταση του κ. Βενιζέλου είναι και καινοφανής και οδηγεί σε έμμεση πλην σαφή καταστρατήγηση του Συντάγματος, έστω και αν ο ίδιος ο κ. Βενιζέλος αποδέχθηκε ότι δεν θέτει την αυξημένη πλειοψηφία σε συνταγματική βάση, δηλαδή στο πλαίσιο εφαρμογής του άρθρου 28 του Συντάγματος. Και τούτο διότι:  

I.    Η πρόταση του κ. Βενιζέλου είναι καινοφανής και ανακόλουθη, αν αναλογισθεί κανείς ότι σήμερα ζητάει η δεύτερη δανειακή σύμβαση να ψηφισθεί με αυξημένη πλειοψηφία, ενώ η Κυβέρνηση Γ. Παπανδρέου δεν έφερε καν προς κύρωση στη Βουλή την πρώτη δανειακή σύμβαση, παραβιάζοντας προκλητικά και κατάφορα το άρθρο 36 του Συντάγματος!!

II.  Όμως η πρόταση του κ. Ε. Βενιζέλου οδηγεί και σε έμμεση πλην σαφή καταστρατήγηση του Συντάγματος δεδομένου ότι:

hello: 30-6-2011. ΣΗΜΕΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗΣ ΣΤΟΝ Ρ/Σ "ΣΚΑΙ FM" ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟ κ. Κ. ΑΚΡΙΒΟΠΟΥΛΟΥ σχ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΟΥ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΚΑΙ ΥΠ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ κ.ΕΥΑΓ.ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΨΗΦΙΣΞΗ ΜΕ ΑΥΞΗΜΕΝΗ ΠΛΕΙΟΨΗΦΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΔΑΝΕΙΑΚΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ

Άρθρα

ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΜΕΣΩ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ;
του
Προκόπη Παυλόπουλου
Βουλευτή, Καθηγητή της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών
στην εφημερίδα "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ" της Κυριακής 26/6/2011

           Οι νεφελώδεις αναφορές του Πρωθυπουργού στην προσεχή αναθεώρηση του Συντάγματος, κατά την ομιλία του στη Βουλή -την 19/6/2011- με την ευκαιρία της έναρξης της συζήτησης για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στην μετ’ ανασχηματισμόν Κυβέρνησή του, δημιουργούν εύλογα ερωτηματικά ως προς το τι εννοούσε αλλά και πόσο το εννοούσε ο κ. Γ. Παπανδρέου.  Ειδικότερα, οι αναφορές αυτές αφήνουν να φανεί ότι ο Πρωθυπουργός σχεδιάζει δρομολόγηση –αμέσως ή εμμέσως- της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος μέσω δημοψηφίσματος.  Τι άλλο, άραγε, μπορεί να σηματοδοτεί η καταληκτική του πρόταση «δηλαδή, το φθινόπωρο, να πάμε σε δημοψήφισμα για τις μεγάλες αλλαγές σ’ αυτόν τον Τόπο»;  Όμως οι διαφαινόμενοι σχεδιασμοί και αυτοσχεδιασμοί του κ. Πρωθυπουργού είναι συνταγματικώς παντελώς αστήρικτοι και θεσμικώς εξαιρετικά επικίνδυνοι για τους εξής λόγους:   

I.    Αν ο κ. Γ. Παπανδρέου υπονοεί ότι η κυβερνητική πλειοψηφία θ’ αναλάβει πρωτοβουλία αναθεώρησης του Συντάγματος ευθέως μέσω δημοψηφίσματος, πρέπει ν’ αντιληφθεί πως τούτο συνιστά ευθεία παραβίαση του Συντάγματος –η οποία μάλιστα αγγίζει τα όρια της κατάλυσής του, κατά την έννοια του άρθρου 120 παρ. 2 επ.- συγκεκριμένα δε πρωτίστως του άρθρου 110 και, συνακόλουθα, του άρθρου 44 παρ. 2.  Για να γίνω σαφέστερος:

Α. Αναθεώρηση του Συντάγματος μπορεί να γίνει μόνο κατά τις διατάξεις του άρθρου 110 του Συντάγματος και, κατ’ ακολουθία, μόνο με τήρηση όλων των όρων και προϋποθέσεων που προβλέπουν οι διατάξεις αυτές. Τόσον από πλευράς χρόνου εκκίνησης της διαδικασίας όσο και από πλευράς ουσίας της όλης αναθεώρησης.  Άρα η επόμενη αναθεώρηση του Συντάγματος μπορεί να ξεκινήσει –λόγω του ότι η προηγούμενη τελείωσε τον Ιούνιο του 2008 και απαιτείται μεταξύ δύο αναθεωρήσεων πενταετία- τον Ιούνιο του 2013 και να ολοκληρωθεί, μετά την παρεμβολή εθνικών εκλογών, από τη Βουλή η οποία τότε θα προκύψει.

hello: 26-6-2011. ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΜΕΣΩ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑΤΟΣ; στην εφημερίδα "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ" της Κυριακής 26/6/2011